استراتژی و رشدایده ها

طرح امکان سنجی (طرح توجیهی) چیست ؟

طرح توجیهی واژه ای که این روزا زیاد شنیدیم ، برای گرفتن تسهیلات بانکی یا مجوز از سازمان های دولتی مانند سازمان صنعت معدن تجارت و یا جهاد کشاورزی و … به تهیه طرح امکان سنجی نیاز پیدا کردیم. طرح امکان سنجی نیاز اولیه یه کارآفرین چه برای راه اندازی یه کسب و کار کوچک چه مجموعه بزرگ صنعتی و تولیدی هست که توجیه پذیری Feasibility Study اون طرح رو نشون بده.

طرح امکان سنجی یه طرح را از جنبه های مختلف بازار، فنی، مالی و اقتصادی تجزیه و تحلیل می کند. منظور از طرح هر پروژه صنعتی یا خدماتی هست که پس از اجرا و در پایان منجر به ارائه یه محصول و یا خدمت به مصرف کننده های میانی یا نهایی ختم میشه. یه طرح ممکنه شامل احداث یه کارخونه تولیدی و یا افزایش یه خط تولید به خطوط تولید یه کارخونه موجود و یا تأسیس یه شرکت خدماتی رفاهی باشه.

بر این اساس میتونیم برای تجزیه و تحلیل هر تصمیم سرمایه گذاری یه گزارش توجیهی آماده کرد. طرح امکان سنجی ، شامل نمای کلی پروژه یا فعالیت اقتصادی یه کسب و کار است که قصد راه اندازی اون رو دارند. قبل از شروع هر فعالیتی، در نظر گرفتن عوامل و شرایط موجود و بررسی اون در موفقیت و پپشبرد کسب و کار نقش اساسی ایفا می کنه؛ چرا که هر فعالیتی که بدون تدبیر و برنامه ریزی آغاز بشه، محکوم به شکسته.

تصویر طرح توجیهی

طرح امکان سنجی (طرح توجیهی) همه زوایای سرمایه گذاری از قبیل میزان سرمایه گذاری ، وضعیت بازار و وضعیت موجود یه طرح رو برای سرمایه گذار روشن می کنه تا سرمایه گذار بتونه تصمیم گیری راحت و درستی از مسیر انتخابیش داشته باشه.

بخش های مختلف یه طرح امکان سنجی

بخش اول – مطالعات بازار (Market Study) : بوده که جنبه های مختلف بازار محصولات و یا خدمات پیش بینی شده برای طرح از جمله عرضه، تقاضا، مصرف، بازار هدف و سایر موارد رو مطالعه و بررسی میکنه.

بخش دوم – توجیه پذیری فنی (Technical Feasibility) : که در این بخش ابعاد مختلف فنی طرح شامل دانش فنی مورد استفاده، ظرفیت، محل اجرا، ماشین آلات و تجهیزات موردنیاز و ساختار اجرائی اون رو بررسی میکنه .

بخش سوم – تجزیه و تحلیل مالی (Financial Analysis) : که در اون شاخص های مختلف مالی و سودآوری طرح با استفاده از اطلاعات بخش های قبلی گزارش و طبق اصول و استانداردهای اقتصاد مهندسی بدست آمده و مورد تجزیه و تحلیل قرار می گیره و براساس اون شاخصها در خصوص اجرا و یا اجرا نکردن طرح، تصمیم گیری میشه.

اولین مرحله از فرایند بررسی توجیه پذیری هر طرحی مربوط به مطالعات بازار اونه . هر طرح توجیهی با توجه به ماهیتش محصولات یا خدمات (که در حالت کلی محصول نامیده میشه) مختلفی داره که هدف از اجرای اون طرح، ارائه محصول به بازار مصرف هست.

بر طبق این پس از شناسایی بازارهای مصرف محصول و تعیین بازار هدف مدنظر، باید این بازار رو همه جانبه  بررسی کرد. مهمترین مواردی که در مطالعات بازار طرح توجیهی ارائه می گردد شامل تعیین آمار مربوط به میزان تولید، واردات، صادرات و مصرف محصول موردنظر در طی سالهای مختلف در کشور و همچنین پیش بینی این موارد در طی سالهای آتی هست.

پیش بینی تقاضا به عنوان یکی از مهمترین ارکان مطالعه بازار یه طرح توجیهی هست. بطوری که با استناد به پیش بینی های انجام شده تحلیل وضعیت آینده صنعت بررسی میشه. روش های مختلفی برای پیش بینی تقاضا در سال های آتی وجود داره که انتخاب روش موردنظر متأثر از دو عامل زیر هست :

  1. نوع محصول به لحاظ مصرفی، واسطه ای ، سرمایه ای بودن
  2. آمار و اطلاعات در دسترس

آشنایی با انواع طرح های توجیهی

یه طرح امکان سنجی ، همان طور که از نامش مشخصه، برای توجیه نمودن سرمایه گذار (اعم از بانک، سازمان، شرکت و یا شخص) تنظیم میشه و هرچه دقیق تر نوشته بشه، سرمایه گذار، راحت تر می تونه تصمیم بگیره که این طرح میتونه خواسته هاش رو برآورده کنه یا نه؟ در تنظیم یه طرح توجیهی باید سعی کنیم واقعیت ها رو بیان کنیم و همگی داده ها رو با منبع و مرجع معتبر ارائه کنیم و همچنین تا حد امکان، از فرضیه های  غلط دوری کنیم.

1- طرح امکان سنجی (طرح توجیهی) ایجاد

طرح توجیهی ایجاد به طرحی گفته میشه که برای یه واحد تولیدی که هنوز راه اندازی نشده، نگاشته میشه. برای تنظیم این نوع طرح از اصطلاح های موجود و موردنیاز استفاده میشه.

2- طرح امکان سنجی توسعه

طرح توجیهی توسعه به طرحی گفته میشه که برای یه واحد تولیدی که پروانه بهره برداری داره ، نوشته میشه. این طرح برای توسعه یه واحد تولیدی، اعم از افزایش ظرفیت یا افزودن خط تولید جدید، میتونه استفاده داشته باشه. طرح های توسعه معمولاً در پرداخت وام در اولویت هستن. دلیلش میتونه داشتن توانایی برای بازپرداخت وام باشه. در این طرح ها از اصطلاح های موجود و پس از توسعه استفاده میشه.


مراحل تدوین طرح امکان سنجی در یه نگاه

مراحل تنظیم طرح توجیهی به 22 بخش مجزا به شرح زیر هست :

  1. مقدمه (چه مواردی در مقدمه میاد)
  2. خلاصه بررسی های اولیه (موقعیت یابی طرح)
  3. مشخصات مجری طرح
  4. مشخصات طرح امکان سنجی
  5. مشخصات مجوزهای قانونی گرفته شده
  6. خلاصه مالی طرح
  7. محاسبه سرمایه ثابت
  8. محاسبه هزینه نگهداری و تعمیرات طرح
  9. محاسبه هزینه استهلاک طرح
  10. محاسبه سرمایه در گردش طرح
  11. محاسبه هزینه های پیش بینی نشده تولید
  12. مشخصات محصول، فرآیند و روش تولید محصول
  13. محاسبه هزینه های سرمایه گذاری کل طرح
  14. نحوه ی سرمایه گذاری
  15. هزینه تسهیلات مالی
  16. پیش بینی مالی طرح بعد از شروع بهره برداری
  17. قیمت تموم شده محصول
  18. برآورد سود و زیان سالانه طرح امکان سنجی
  19. محاسبه نقطه سر به سر (درصد راندمان)
  20. محاسبه ی سایر نسبت های مالی
  21. برنامه زمانبندی اجرای طرح
  22. تجزیه و تحلیل طرح

 

لطفا به این مطلب امتیاز دهید:

User Rating: 4.8 ( 2 votes)
گردآورنده
تی توجیهی
نمایش بیشتر

نوشته های مشابه

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

11 − 2 =

دکمه بازگشت به بالا
0
بستن
بستن